Ik ben één der eeuwige Indo's
Home
Contactformulier
Wie ik ben
Slag in de Javazee
Jeugd in Indonesia
Tiener in Indonesia
Weg uit Indonesia
Tante Francine
Pa en Ma
Gedichten
Verhalen Sadeli
Foto's

 

De slag in de Javazee - februari 1942.

Voor Cor, mijn broer, die ik nooit gekend heb. Je bent als een onbekend Indisch jongetje geboren, maar heden ten dage staat je naam in de Nederlandsche Krijgshistorie gegrift.
 
 
Opgedragen aan mijn broer Cor en aan al zijn strijdmakkers. Hij was slechts 22 jaren oud en ging ten onder toen hij dienst deed op HMS De Ruyter. Anno 2012 is het alweer 70 jaren geleden. Hij zou dan in leven zijnde al 92 jaar oud zijn, maar helaas.....Soms vraag ik mezelf wel af, als hij nog in leven was geweest, wat dan precies zijn plaats in derze huidige wereld geweest zou zijn? Zou hij getrouwd zijn, een gezin hebben gehad met kindertjes (mijn neefjes en nichtjes), zou mijn eigen leven dan niet gevulder zijn.? Zou hij mij dan ook niet een stuk van zijn levens-ervaring overgebracht hebben?
 
Ik zelf heb hem nooit gekend want ik werd geboren nadat zijn lichaam al vergaan was en de stofdeeltjes ervan door de Indische Oceaan dwarrelden. In de vorige website heb ik tijdens het schrijven ervan mijn wrok geuit maar één recentelijke reactie van een bezoeker deed mij mijn ogen openen en ik aanvaardde, dat wat gebeurd was nooit meer zal terugkeren.
 
Bij het opzetten van deze vernieuwde site heb ik daarmee rekening gehouden en stel enkel derhalve feiten hieronder vast, zonder mijn emoties al te heftig mee te laten spelen.
 
Ik had in mijn jeugd een aandenken aan Cor en dat was zijn goudkleurige ponjaard, dat gedragen werd bij het uitgaanstenue. Helaas is het door onvoorziene omstandigheden verloren gegaan. Ergens in Indonesia zal iemand die ponjaard (nog) wel in bezit hebben. Het werd verkocht door mijn pleegouders, aangezien er broodnodig eten op tafel moest komen en ik neem het mijn pleegouders ook totaal niet kwalijk. We waren straatarm in die tijden en werk was er niet en alles wat van waarde was werd verkocht. Maar die ponjaard, die blijft in mijn herinneringen zolang ik leef.

Uit: OS 28 27-02-1942 Hr.Ms. De Ruyter 

Tijdens de slag in de Javazee kreeg het vlaggeschip van de Striking Force, de kruiser Hr.Ms. De Ruyter, op 27 februari 1942 op de eerste platvoet vier Japanse voltreffers. De eerste treffer, om 16.31 uur, was een 20 cm  granaat. Die kwam bijna loodrecht in de bottelarij binnen en passeerde vervolgens het volksverblijf in de achterkuil, de dieselcentrale, de voorcentrale en de voorpompkamer; het projectiel kwam tot rust in de dubbele bodem waar het onontploft bleef liggen. In de voorcentrale explodeerde bij de passage van de 17 granaat een zuurstoffles, waarbij stoker-olieman R. Hassing dodelijk en een monteur zwaar gewond raakten.Om 23.40 uur werd de kruiser opnieuw getroffen, nu door een torpedo van de Japanse zware kruiser Haguro. Zij zonk ruim twee uur later. De ondergang van De Ruyter heeft vermoedelijk 347 opvarenden,onder wie de eskadercommandant, schout-bij-nacht K.W.F.M. Doorman, en de commandant, kapitein-luitenant ter zee E.E.B. Lacomblé.

 

Foto's onder: De gedenkplaten via het OGS van de hier op deze pagina genoemde gevallenen zijnde mijn broer Cor, collega's Andreas Emmen, Arthur Cooke en Joannes Kaïn, allen op HMS De Ruyter.  Ook voor collega Hendrik Antoine HMS JAVA.

 

 


Andreas Hubertus Emmen, een medegesneuvelde. Met dank aan de schenkers.

 

 Gegevens van het OGS:

AchternaamEmmen 
  
VoornamenAndreas Hubertus
VoorlettersA.H.
  
  
RangMarn.I
Mil. onderdeelKM.
  
GeboorteplaatsOosterhout
Geboortedatum06-05-1915
OverlijdensplaatsJavazee a/b Hr. Ms. De Ruyter
Overlijdensdatum27-02-1942
CategorieënMilitair


Richard Arthur Cooke, een collega van mijn broer. Met dank aan Peter Arends. De naasten van Arthur werden ook in het ongewisse gelaten.

Zie ook: http://www.lapre.nl/stamboom/parenteel/susane1882.htm

Op bovenvermelde website staat Arthur helemaal onderaan met een paar vraagtekens over zijn identiteit.

Bij de OGS zijn deze gegevens geregistreerd:

AchternaamCooke 
  
VoornamenRichard Arthur
VoorlettersR.A.
Titel 
  
RangStoker I
Mil. onderdeelKM.
  
GeboorteplaatsBahoro
Geboortedatum13-10-1918
OverlijdensplaatsJavazee a/b Hr. Ms. De Ruyter
Overlijdensdatum27-02-1942
CategorieënMilitair

  


Johannes Kaïn, een collega van mijn broer. Zijn bidprentje kwam tevoorschijn uit de nalatenschap van mijn schoonvader en niemand had eerder ooit hiervan geweten. Ik vermoed, dat de familie Kaïn goede kennissen waren van mijn schoonouders. Daarom ook voor hem een plaatsje in mijn gallery.

 

Gegevens van het OGS: (Bij het OGS staat hij geregistreerd op de naam Kain zonder umlaut op de "i")

AchternaamKain 
  
VoornamenJohannes
VoorlettersJ.
Titel 
  
RangStoker I
Mil. onderdeelKM.
  
GeboorteplaatsRotterdam
Geboortedatum18-01-1916
OverlijdensplaatsJavazee a/b Hr. Ms. De Ruyter
Overlijdensdatum27-02-1942
CategorieënMilitair


Voor Hendrik Antoine Erkelens en zijn familieleden Hans en Humphry. H.A. Erkelens gesneuveld a/b van de JAVA tijdens de Slag:

AchternaamErkelens 
  
VoornamenHendrik Antoine
VoorlettersH.A.
  
  
RangMatr.III
Mil. onderdeelKM.
  
GeboorteplaatsRotterdam
Geboortedatum26-07-1920
OverlijdensplaatsJavazee a/b Hr. Ms. Java
Overlijdensdatum27-02-1942
CategorieënMilitair


 

Bloemstuk voor de gevallenen 2004.

 

Gegevens bij het OGS:

AchternaamBoers 
  
VoornamenCornelis
VoorlettersC.
Titel 
  
RangStoker I
Mil. onderdeelKM.
  
GeboorteplaatsBandoeng
Geboortedatum20-04-1919
OverlijdensplaatsJavazee a/b Hr. Ms. De Ruyter
Overlijdensdatum27-02-1942
CategorieënMilitair

 


Beelden van de Slag.

 

Foto onder: Directeur van de OGS - de heer G. Flieringa - strooit op 25 febr 2012 strooibloemen bij de naamplaat gesneuvelden ter ere en respect van Cor mijn broer. (Naam ter hoogte van de handen bij het witte vlekje). Met dank aan de OGS en de heer W. Kessels die het voorstel aankaartte voor dit gebaar bij de heer Flieringa. 

 

 

Foto onder: De heer W. Kessels bij de naamplaat op 25 febr 2012 wijzend op de naam van mijn broer Cor. De heer Kessels daar aanwezig in verband met de voorbereidingen/begeleiding/nazorg/P.R. tbv de ceremonie op 27 febr 2012. Na afloop verkreeg ik via internet al meteen een stuk of 160 foto's van de ceremonie en hij zorgde als het ware op deze manier ervoor, dat ik er heel dichtbij was. Mijn dank is groot.

 

Foto onder: Cor (rechts) met collega's op Tanjung Perak Ujong marinebasis Surabaya. Ik weet niet wanneer precies deze foto is genomen, maar ik vermoed, dat het in het begin van zijn carriere (1938) geweest moet zijn, aangezien ik geen rang-onderscheiding op zijn uniform zie.

 

  

Hieronder zomaar een beeld van een oceaan met een ondergaande zon. Zou zulk een beeld op mijn broer's netvliezen als laatste gegrift zijn, alvorens hij de zeebodem in werd getorpedeerd? Want stuk voor stuk wisten de jongens wel bijna met zekerheid, dat ze nooit meer thuis zouden komen al opstomend naar de vijandelijke Japanse vloot bij Bawean.

Hieronder: Enkele foto''s van het wrak van HMS De Ruyter, zoals door Australische duikers gefotografeerd. Met dank aan Kevin Denlay, één der duikers.

 

 

Foto onder: Cor's  laatste foto thuis bij mijn pleegouders destijds wonend in de Sawahan buurt te Surabaya,met een paar strijdmakkers.Allen ernstig kijkend, wetend wat hen te wachten stond. Cor uiterst links, met naast hem mijn pleegvader Thom Phefferkorn en daarnaast mijn pleegmoeder Nancy ten Cate zittend.

 

Foto onder: Staat van dienst.  

 

 

Foto onder: Cor's laatste afrekening, uitbetaald aan de heer C. Roggen in 1950. Vreemd dat de verantwoordelijken niet van mijn bestaan afwisten (als directe mede-erfgenaam), daar waar men mij wel feilloos wist te vinden, toen de dienstplicht mij riep. Vreemd, omdat de heer C. Roggen een aangehuwde neef is. Vreemd, dat zijn laatste afrekening (salaris en "doodsgeld"??) 8 jaren lang op zich heeft laten wachten. Vreemd, want de jongens mochten toch ook niet wachten op de vijand? Er staat een groot stempel op zijn kaart: AFGEDAAN. Dat klinkt zo verrekte cru dat woordje AFGEDAAN. Het scheelt slechts een paar letters met het woordje AFGEDANKT. Cor schijnt postuum ook medailles gekregen te hebben, zoals het op zijn Staat van Dienst staat. 

 

Op mijn oude website had ik enkele opmerkingen geplaatst - vrij scherp - gericht aan de leiding van weleer, welke ik - vanuit mijn visie - bekritiseerde om de genomen beslissingen met betrekking tot de Slag.

Ik kreeg daarop reacties van bezoekers/-sters en één bezoeker reageerde positief - na al die jaren dat de site bestaat - op een wijze die me wel aan het nadenken zette en me deed besluiten om één en ander te corrigeren en of van tekst te veranderen, hetgeen hierbij is gebeurd.

In aanvulling op mijn en algemene kennis van eventuele andere geïnteresseerden in het gehele gebeuren Slag in de Javazee, doe ik hieronder een deel van deze bezoeker's berichtgeving vermelden, aangezien het informatie betreft, die tot de Slag in betrekking staat.

Quote:

Op uw website haalt u ook stevig uit naar admiraal Helfrich, "naar wie goddank maar één straat is vernoemd". Dat is de reden dat ik u mail. Ik woon in Wassenaar, het dorp waar de genoemde admiraal Helfrichlaan zich bevindt. U heeft het overigens niet juist, er zijn meerdere straten naar admiraal Helfrich genoemd, in onder meer: Utrecht, Rijswijk, Zuidhorn, Hardenberg en Geleen, zoek maar eens na op Google-maps. En dus ook Wassenaar. Het grappige is dat de Helfrichlaan haaks staat op de Karel Doormanlaan, zij raken elkaar onder een hoek van 90 graden, in leven en ook hier na de dood met elkaar verbonden; deze twee marinemannen. Daarbij is de Doormanlaan hier breed, mooi en lang, en de Helfrichlaan smal en verstopt met geparkeerde auto's. De Helfrichlaan is een verbindingsweg tussen twee doorgaande wegen, de Schouwweg en de Backershaegenlaan.

De ironie wil verder dat tot een jaar of twee drie terug, tot diens overlijden, op de Karel Doormanlaan een (tweede)zoon van admiraal Helfrich woonde. Deze man, Alexander Helfrich, was hier een wel gezien en bekend persoon in Wassenaar. De oudste zoon(Jan) van Helfrich woont, wanneer hij nog leeft, in Australie. Ik vraag me wel eens af of genoemde Alexander Helfrich zich er ooit wel eens gedachten over vormde, over het wonen in de straat van wie de naamgever door zijn eigen vader(de admiraal Helfrich) de zee op was gestuurd om slag te leveren met de invasievloot der Jappen, het resultaat u bekend, waarbij u uw broer verloor.

Wist u verder dat de laatste landvoogd en toenmalig opperbestuurder van Nederlands-Indie, de goeverneur-generaal jhr. Tjarda van Starckenborch Stachouwer, ook tot diens dood in 1976 in Wassenaar woonde?

Tenslotte keer ik nog even terug naar de uitzending van Pauw en Witteman, op woensdag 15-02 jl. Daarin gaf Theo Doorman aan dat hij per Catalina geevacueerd werd met zijn moeder, uit Soerabaja naar Australie, na de rampzalige slag in de Javazee. Met die vliegboot kwamen ze begin maart aan in de Australische stad Broome. Bijna direct na aankomst werd de stad en haven, met Nederlandse vliegboten en die evacuees uit Ned-Indie, aangevallen en beschoten door (Japanse) Zero's. Theo Doorman vertelt hoe zij uit de in brand vliegende vliegboot in het water terecht komen. Daarbij loopt hij(TD) nog een schampschot op. Hij komt daar in het havenwater naast Rob(?) Lacomblé te liggen, de zoon van de gezagvoerder van de De Ruyter, Eugene Lacomblé.

Het beeld trof mij wel: zo gingen de twee vaders Karel Doorman en Eugene Lacomblé, een week(of zo, mogelijk wat meer dagen) ten onder in de Javazee op 27 februari met vele opvarenden, waaronder uw broer Cor, aan boord van de getorpedeerde De Ruyter, en zo lagen de twee zonen Theo en Rob enige tijd later in het water bij Broome, om het wel te overleven. Toeval, (nood-)lot of Goddelijke beschikking?

Unquote.

 

Foto onder: Cor als jongeling van een jaar of 14 oud. Na deze foto heeft hij nog circa 9 jaren geleefd. Ik heb hem nooit gekend, maar toch voelt het binnen in me aan alsof ik hem ontzettend mis. Hij was ook altijd een soort held voor me in mijn jeugd. Cor mijn broer, gesneuveld en verzopen voor Vaderland en dat was een hele eer, werd me toen bijgebracht. Ik hoop, dat hij niet heeft geleden bij het ondergaan van HMS De Ruyter.

www.imexbo.org  | hans@imexbo.org